انتقال پنس، برش عصایی و برش ساسون
انتقال پنس را با یک قاعده انجام میدهید: پنس فقط تا دایره طراحی میرود و هر جا برشی از رویش رد شد، بسته میشود. در این درس پنس سینه را به برش عصایی، برش ساسون، یقه خشتی، یقه هفت و یوک منتقل میکنید و میبینید با پنس سرشانه پشت چه کنید.
این درس بخشی از دوره رایگان خیاطی آموزشگاه خلاق است. دیدنش هیچ شرطی ندارد و لازم نیست جایی ثبتنام کنید.
پنس پهلو را برای دوختن چطور اصلاح کنید؟
اگر میخواهید خود پنس را بدوزید، اول آن را تا دایره طراحی کوتاه کنید. بعد وسط پنس را پیدا کنید و در قسمت زیر سینه یک هلال نیم تا ۷ میلیمتری بکشید و خطکش را برگردانید و به نوک سینه صفر کنید. در بالای پنس هم اول کمی هلال و بعد هلال برعکس. این اصلاح باعث میشود انتهای پنس تیز دوخته شود، پنس فرم بهتری بگیرد و لقی زیر آن گرفته شود.
برش عصایی جلو را از روی پنس چطور بکشید؟
خطکش هلال را طوری بگذارید که حدود ۱ سانت زیر یا بالای خط کارور باشد؛ این به سایز بستگی دارد. یک هلال ملایم بکشید که کاملا صاف به دایره طراحی، یعنی به مرکز پنس، برسد. روی شعاع سینه ۷ میلیمتر کنار بیایید و پیستوله را طوری بگذارید که هلال دو طرف به سمت بیرون باشد؛ ۲ تا ۳ سانت ادامه دهید و بعد پنس را به داخل هلال کنید.
برای برش و پنس زیباتر، ۳ میلیمتر از انتهای پنس، از یک طرف تا پایین، کم کنید. همین اصل برای برش عمودی، برش داخل یقه و هر برش دیگری هست: وقتی به نوک سینه میرسد، صاف تا دایره طراحی میآید و زیر سینه هلال میشود. در پشت، برش عصایی را با خطکش منحنی رسم کنید.
برای بستن پنس در برش عصایی، دیگر آن ۷ میلیمتر لازم نیست: پنس را تا ۲ سانت مانده به نوک سینه ببندید و دو تکه را جدا برش بزنید.
برش عمودی و پنس سرشانه چه ارتباطی دارند؟
برای برش عمودی حتما از پنس سرشانه استفاده کنید، ولی آن را هم مثل پنس دامن کمی هلال کنید تا انتهای پنس تیز نشود و سرشانه خوشفرمتر شود. در برش عمودی میتوانید در خط کارور ۳ میلیمتر تا نیم سانت لقی ریز تا نوک سینه بگیرید؛ هر جا برش دارید یک لقی کوچک هم هست. این لقی را تا پایین نکشید و به نوک سینه صفر کنید.
پنس را به کجاهای دیگر میشود منتقل کرد؟
پنس را میتوانید ببندید و به داخل یقه ببرید، یا اگر یوک دارید، به داخل برش یوک، مثل پیراهنهای مردانه. قاعده کلی انتقال پنس این است: اگر برشی از روی پنس رد شد، یا پنس از برشی رد شد، حتما پنس را ببندید؛ پایینتر از آن دیگر نمیشود پنس را ادامه داد، وگرنه فرم الگو به هم میریزد.
برش ساسون یا برش مزونی چیست؟
برش ساسون برشی است که ظاهر برش عصایی یا عمودی را دارد ولی پارچه را دو تکه نمیکند. روی خط پهلو، بسته به ضخامت پارچه، ۳ تا ۷ میلیمتر پنس بگیرید؛ پارچه ضخیمتر عدد بیشتری میخواهد. این پنس را ببندید؛ فضای برش باز میشود و میتوانید آن را مثل یک پنس بدوزید. در پشت هم دقیقا همین کار را میکنید. به این برش، برش مزونی هم میگویند.
وقتی پارچه کم است، حاشیه دارد، یا ژاکارد و پارچههای طرحدار است که بهتر است برش نخورد، از برش ساسون استفاده کنید. برای ساختن آن، آن ۷ میلیمتر را هم قیچی بزنید و الگو را روی هم بیاورید. کار کمی میچرخد و ممکن است قسمتی ایستاده به نظر برسد؛ اشکالی ندارد، چون نقطههای موازنه دو طرف با هم یکی است.
خط راستا را در الگوی انتقال پنس از کجا بکشید؟
خط راستا را در همه تکههای هر الگویی بکشید. ملاک، خط مرکزی جلو و خطهای موازی با آن است. بعد از بستن پنسها، الگو ممکن است بچرخد؛ باز هم ملاک را خط کمر و پایین کار بگیرید و راستا را عمود بر خط کمر بکشید. چرخش قسمت بالا اشکالی ندارد، ولی اگر پایین کار بچرخد، تعادل الگو به هم میریزد، چون تعادل الگو را خط کمر، خط باسن و خط راستا تعیین میکنند.
پنس سرشانه پشت را حذف کنید یا خورد بدهید؟
پنس سرشانه اگر دوخته یا در برش منتقل شود، فرم سرشانه پشت را بسیار زیبا میکند. اگر نمیخواهید آن را بدوزید، از اول حذفش نکنید؛ یعنی از اول ۲ سانت اضافه سرشانه را کنار نگذارید. الگوی پایه را داشته باشید و یکی از این چهار راه را انتخاب کنید:
- پنس را بدوزید.
- ۱ سانت از سرشانه کم کنید و ۱ سانت را در سرشانه خورد بدهید.
- کل ۲ سانت را خورد بدهید؛ حدود ۴ تا ۵ سانت از دو سر سرشانه را آزاد بگذارید و وسط را خورد بدهید، به شرط اینکه پارچه خوردخور باشد.
- پنس را کامل حذف کنید.
اگر پشت فرد حالت خمیدگی دارد، حذف کامل پنس الگو را به مشکل میاندازد. در کسانی که شانههای خیلی پهن دارند، گاهی لازم است پنس بزرگتر گرفته شود و حتی بیشتر خورد داده شود. در لباسهای فریسایز و آزاد و سرشانهافتاده معمولا این پنس لازم نیست؛ بیشتر برای کت و لباسهایی است که فرم بدن میخواهند.
انتقال پنس به یوک و یقه چطور انجام میشود؟
دایره طراحی محدودهای است که پنس باید در آن عمل کند. در شومیز و لباس برندها هیچوقت همه برشها را به یک نوک سینه واحد وصل نمیکنند، چون نوک سینه کسی که لباس را میپوشد در یک محدوده جابهجا میشود. پس طراحی را طوری انجام دهید که در همین محدوده بماند.
برای مدل یوکدار، یوک سرشانه را طراحی کنید. از نوک سینه به وسط یوک و از کنار دایره طراحی به کنار یوک خط بکشید. یوک را جدا کنید، خطها را قیچی کنید و پنس را ببندید؛ پنس بین این خطها پخش میشود، حلقه تغییر نمیکند و پنس هم سر جایش است. قسمت بالا را خط اصلاحی بکشید تا یوک به آن وصل شود.
برای یقه خشتی، یقه را دلخواه طراحی کنید و از وسط یقه یک خط به دایره طراحی و بعد به نوک سینه بکشید؛ این خط لازم نیست هلال باشد و میتواند صاف باشد. خط را قیچی کنید و پنس را ببندید تا این فضا باز شود. برای یقه هفت، یک خط از وسط یقه به یک طرف دایره طراحی و یک خط از گوشه گردن به طرف دیگر بکشید و پیش از رسیدن به پنس، به نوک سینه وصل کنید.
این خطها را میشود پنس دوخت، از رو به صورت پیلی دوخت یا حتی چین داد. بعد از کشیدن خطها، حتما خط اصلاحی یقه را بکشید و نوک پنس را تا محیط دایره طراحی کوتاه کنید. اگر یقه خیلی باز است، لقی یقه را هم بگیرید.
برای انتقال پنس چه لازم است؟
- الگوی پایه بالاتنه جلو و پشت با دایره طراحی
- خطکش هلال، پیستوله و خطکش منحنی
- کاغذ الگو، قیچی و چسب
متن این درس از روی توضیحهای استاد در همین ویدئو نوشته شده است · ۱ مهر ۱۴۰۵
آزمون کوتاه، ۶ سوال
انتقال پنس و برش عصایی را چقدر میشناسید؟
به هر سوال جواب بدهید و جواب درست و نکتهاش را ببینید. نمره شما جایی ثبت نمیشود.
اگر میخواهید خود پنس پهلو را بدوزید، اول چه کنید؟
- پنس را تا خط کمر بلند کنید
- پنس را حذف کنید
- پنس را دو برابر کنید
- پنس را تا دایره طراحی کوتاه کنید
دیدن جواب
جواب: پنس را تا دایره طراحی کوتاه کنید
نکته استاد: بعد وسط پنس را پیدا کنید و زیر سینه یک هلال نیم تا ۷ میلیمتری بکشید.
قاعده کلی انتقال پنس وقتی برشی از روی پنس رد میشود چیست؟
- پنس را ادامه دهید
- برش را حذف کنید
- پنس را بزرگتر کنید
- حتما پنس را ببندید
دیدن جواب
جواب: حتما پنس را ببندید
نکته استاد: پایینتر از آن دیگر نمیشود پنس را ادامه داد، وگرنه فرم الگو به هم میریزد.
برش ساسون چه ویژگیای دارد؟
- پارچه را سه تکه میکند
- ظاهر برش را دارد ولی پارچه را دو تکه نمیکند
- فقط در آستین است
- همان پنس سرشانه است
دیدن جواب
جواب: ظاهر برش را دارد ولی پارچه را دو تکه نمیکند
نکته استاد: برای پارچه کم، حاشیهدار یا طرحدار مثل ژاکارد به کار میآید.
بعد از بستن پنسها، خط راستا را چطور بکشید؟
- موازی با سرشانه
- عمود بر خط کمر
- موازی با خط حلقه
- هر جا که الگو چرخید
دیدن جواب
جواب: عمود بر خط کمر
نکته استاد: اگر پایین کار بچرخد، تعادل الگو به هم میریزد.
چرا برندها همه برشها را به یک نوک سینه واحد وصل نمیکنند؟
- چون پارچه کم میآید
- چون دوختش سخت است
- چون جدول سایز اجازه نمیدهد
- چون نوک سینه کسی که لباس را میپوشد در یک محدوده جابهجا میشود
دیدن جواب
جواب: چون نوک سینه کسی که لباس را میپوشد در یک محدوده جابهجا میشود
نکته استاد: دایره طراحی محدودهای است که پنس باید در آن عمل کند.
اگر پشت فرد حالت خمیدگی دارد، با پنس سرشانه پشت چه نکنید؟
- آن را ندوزید
- آن را خورد ندهید
- آن را به برش منتقل نکنید
- آن را کامل حذف نکنید
دیدن جواب
جواب: آن را کامل حذف نکنید
نکته استاد: حذف کامل پنس در پشت خمیده الگو را به مشکل میاندازد.