متراژ پارچه برای هر لباس چقدر است؟

بازبینی فنی: ملیحه ظریفیان

مربی رسمی سازمان فنی و حرفه‌ای · بازبینی ۱۴ مهر ۱۴۰۵ · آموزشگاه خیاطی خلاق، مشهد

اشتراک

متراژ پارچه به مدل، قد لباس، سایز و عرض پارچه بستگی دارد و برای بیشتر لباس‌ها از قد لباس حساب می‌شود.

متراژ پارچه لباس من چقدر می‌شود؟

برای هر لباس چند متر پارچه لازم است؟

برای مدل ساده و سایز معمول، این مقدارها در بازار رایج است و استاد ملیحه ظریفیان هم در کلاس همین‌ها را می‌گوید. مدل پرچین‌تر، آستین بلند، کمربند، جیب و یقه بزرگ متراژ را بیشتر می‌کند.

عبا و مانتو عبایی با آستین یکسره دو قد پارچه می‌خواهند؛ پنج مدل مانتو عبایی و متراژ هر کدام در مدل مانتو عبایی جدید آمده است.

متراژ پارچه برای دامن ساده چقدر است؟

برای دامن ساده، یک قد دامن به‌اضافه ۱۵ سانت برای کمر کافی است؛ به شرط اینکه دور باسن تا ۱۲۵ سانت باشد و پارچه عرض ۱۵۰ داشته باشد. برای دامنی با قد ۷۰ سانت، ۷۰ به‌اضافه ۱۵ می‌شود ۸۵ سانت پارچه.

دلیل این شرط: جلو و پشت دامن ساده کنار هم در عرض پارچه بریده می‌شوند، پس عرض پارچه باید دست‌کم حدود ۱۰ سانت از دور باسن بیشتر باشد.

اگر دور باسن بیشتر است یا پارچه باریک‌تر است، جلو و پشت دامن کنار هم جا نمی‌شوند و باید پشت سر هم بریده شوند؛ یعنی دو قد دامن به‌اضافه ۱۵ سانت برای کمر.

متراژ پارچه برای دامن کلوش چقدر است؟

متراژ دامن کلوش از قد دامن و دور کمر به دست می‌آید و به اینکه دامن چند کلوش است: یک کلوش یعنی ربع دایره، دو کلوش نیم‌دایره، چهار کلوش تمام دایره و هشت کلوش دو دایره کامل.

اول از دور کمر عددی برای دهانه کمر حساب می‌شود، بعد قد دامن به آن اضافه و حاصل در تعداد تکه‌ها ضرب می‌شود. ۱۵ سانت هم برای کمر اضافه کنید.

به گفته استاد، در همه این دامن‌ها جز ربع دایره، اگر قد دامن زیر ۵۰ سانت باشد، مقدار پارچه نصف می‌شود.

دلیلش این است که دو تکه کوتاه دامن کنار هم در عرض پارچه جا می‌گیرند؛ پس این نصف شدن فقط وقتی درست است که دو برابر قد دامن به‌اضافه عدد کمر از عرض پارچه کمتر باشد.

برای دامن دو کلوش با کمر ۶۰ و قد ۴۵ سانت، با پارچه عرض ۱۵۰ این حساب ۴۵ به‌اضافه ۱۹ به‌اضافه ۱۵ است، یعنی ۷۹ سانت پارچه.

همه این حساب‌ها وقتی درست است که قد دامن به‌اضافه عدد کمر از عرض پارچه بیشتر نشود. دامن کلوش بلندتر باید در چند تکه بریده شود و متراژ دیگری می‌خواهد. نحوه چیدن تکه‌ها روی پارچه هم می‌تواند متراژ را کم یا زیاد کند.

متراژ پارچه دامن فون، ترک و دراپه چقدر است؟

متراژ این دامن‌ها به مدلشان بستگی دارد و بیشتر از دامن راسته است. دامن راسته یک قد پارچه می‌خواهد، ولی دامن فون، دامن ترک و دامن دراپه هر کدام دو قد دامن می‌خواهند.

در دامن ترک، هرچه ترک‌ها بیشتر و پرچین‌تر باشد، پارچه بیشتری لازم است.

دامن ترک پشت‌بلند سه قد جدا دارد: یک قد جلو، به‌اضافه یک قد پهلو، به‌اضافه یک قد پشت. برای دامنی با قد جلو ۵۰، پهلو ۷۰ و پشت ۹۰ سانت، این حساب ۲۱۰ سانت می‌شود؛ با ۱۵ سانت برای کمر، ۲۲۵ سانت پارچه.

متراژ پارچه پیراهن مجلسی چقدر است؟

متراژ پیراهن مجلسی به مدل و عرض پارچه بستگی دارد. اول دور پهن‌ترین قسمت بدن را بگیرید، یعنی دور سینه یا دور باسن، هر کدام بزرگ‌تر است، و زاپاس درزها را به آن اضافه کنید.

اگر این عدد از عرض پارچه کمتر باشد، یک قد پیراهن کافی است؛ اگر بیشتر باشد، دو قد لازم است. یک قد آستین هم جدا اضافه می‌شود و آستر پیراهن مجلسی یک قد پیراهن است.

مثال استاد: دور سینه ۱۰۶ به‌اضافه ۱۶ سانت زاپاس می‌شود ۱۲۲ سانت. این عدد از عرض ۱۵۰ کمتر است، پس برای پیراهن راسته با قد ۱۴۰ و آستین ۶۰ سانت، ۲ متر پارچه کافی است.

پیراهن مجلسی مدل ترک همیشه دو قد پیراهن به‌اضافه یک قد آستین می‌خواهد، یعنی برای همین اندازه‌ها ۳٫۴ متر؛ آستر هر دو ۱٫۴ متر است.

لباسی که برش و درز مدل ندارد، پارچه کمتری می‌خواهد: کافی است عرض پارچه دست‌کم ۴ سانت از دور پهن‌ترین قسمت بدن بیشتر باشد.

استاد ظریفیان برای مشتری‌ای با دور باسن ۱۰۶ سانت، با پارچه عرض ۱۱۰ لباس دوخت: همه تکه‌های الگو را به هم وصل کرد، یکسره در عرض پارچه برید و فقط پنس‌ها را دوخت.

پارچه دانتل یا حاشیه‌دار را هم، که با برش طرحش به هم می‌ریزد، می‌شود همین‌طور یکسره و از عرض برید. ولی بیشتر مدل‌های مجلسی درز و برش دارند و همان حساب زاپاس‌دار بالا را می‌خواهند.

متراژ پارچه کت را چطور حساب کنم؟

متراژ پارچه کت از سه عدد به دست می‌آید: یک قد تنه، به‌اضافه یک قد آستین، به‌اضافه ۳۰ تا ۴۰ سانت برای یقه و سجاف. برای کتی با قد ۷۰ و آستین ۶۰ سانت، این حساب حدود ۱٫۶۰ تا ۱٫۷۰ متر می‌شود.

کمربند، جیب و مدل یقه جدا به این عدد اضافه می‌شوند. هرچه کت جزئیات بیشتری دارد، پارچه بیشتری لازم است؛ برای همین عدد معمول بازار برای کت ۱٫۸۰ متر است.

مدل‌های کت مجلسی و پارچه مناسب هر کدام را در مدل کت مجلسی زنانه ۱۴۰۵ ببینید.

آستین بلند چقدر به متراژ پارچه اضافه می‌کند؟

آستین کوتاه حدود ۲۰ سانت و آستین بلند تا ۶۵ سانت به متراژ لباس بی‌آستین اضافه می‌کند.

اگر بتوانید الگو را سروته روی پارچه بچینید، سر آستین در فضای خالی کنار حلقه‌های تنه جا می‌شود و حدود ۱۰ تا ۱۵ سانت در پارچه صرفه‌جویی می‌شود.

این کار برای پارچه‌ای که طرح یا پرز یک‌طرفه دارد، مثل مخمل، مناسب نیست؛ چون رنگ و طرح دو تکه روی تن یکی دیده نمی‌شود.

آستر را چند متر بخرم؟

آستر را کمی کمتر از پارچه اصلی بخرید: مقدار سجاف و یقه را از متراژ لباس کم کنید و آستر را همان‌قدر بخرید. سجاف و یقه از خود پارچه بریده می‌شوند و آستر نمی‌خواهند.

درباره جنس آستر، در مقاله انتخاب پارچه مناسب برای خیاطی توضیح داده‌ایم.

عرض پارچه چه اثری روی متراژ دارد؟

پارچه در بازار از عرض ۹۰ سانت تا ۳ متر پیدا می‌شود و رایج‌ترین عرض ۱۵۰ سانت است. هرچه پارچه باریک‌تر باشد، تکه‌های الگو کمتر کنار هم جا می‌شوند و متراژ بیشتری لازم است.

نمونه روشنش چادر است: با پارچه عرض ۱۵۰ حدود ۳٫۵ متر کافی است، ولی با پارچه عرض ۱۱۵ برای قد کوتاه تا متوسط ۴٫۵ متر و برای قد بلند ۵ متر لازم است.

پس پیش از خرید، عرض پارچه را بپرسید. متراژی که برای یک عرض حساب کرده‌اید، برای عرض دیگر درست نیست.

برای پارچه‌ای که آب می‌رود چقدر اضافه بخرم؟

پارچه نخی و ژاکارد بیشتر از بقیه آب‌رفت و اتورفت دارند. برای این پارچه‌ها کمی بیشتر از متراژ معمول بخرید و موقع برش زاپاس بیشتری بگذارید، تا اگر بعد از اتو جمع شد، دوباره با الگو اندازه و اصلاحش کنید.

پارچه نخی را پیش از برش آب بیندازید. پارچه ژاکارد را اول با اتوی خشک و بعد با اتوی بخار اتو کنید.

قد لباس را از کجا بیاورم؟

قد لباس را با متر روی تن اندازه بگیرید، یا اگر با الگو کار می‌کنید، از روی الگو بخوانید. اندازه‌های استاندارد هر سایز در جدول سایز زنانه ایرانی آمده است.

روش اندازه‌گیری دامن را در درس اندازه‌گیری دامن و چیدن الگو روی پارچه را در درس برش پارچه از روی الگو قدم به قدم می‌بینید.