کش کمر شلوار راحتی را به اندازه دور کمر منهای ۱۰ سانت ببرید؛ برای کمر ۷۶، کش ۶۶ سانتی. این فرمول استاد ملیحه ظریفیان است و به گفته خودش، بسته به کیفیت و کشش کش کمی بالا و پایین میرود.
با ابزار زیر درازای کش و پهنای لیفه را برای کمر خودتان ببینید:
دور کمر را بنویسید تا اندازه کش شلوار راحتی را ببینید.
۱دور کمر چند سانت است؟
۲پهنای کش چند سانت است؟
۳نتیجه
- کش سفتتر: کمی بلندتر؛ کش شلتر: کمی کوتاهتر
- پهنای لیفه: دستکم ۴٫۳ سانت، یعنی ۳ میلیمتر پهنتر از کش
پیش از دوختن دو سر، کش را دور کمر ببندید و امتحان کنید. استاد ظریفیان پهنای کش را ۳ تا ۵ سانت میگیرد.
در ادامه، پهنای مناسب کش، فرق کش سرخود و کمر جدا، و قدمهای دوخت را میخوانید.
کش شلوار چند سانت از کمر کوتاهتر باشد؟
حدود ۱۰ سانت. کش باید کمی کشیده دور کمر بنشیند تا وزن شلوار را نگه دارد و شلوار پایین نیاید.
| دور کمر | درازای کش |
|---|---|
| ۶۴ سانت | ۵۴ سانت |
| ۷۲ سانت | ۶۲ سانت |
| ۸۰ سانت | ۷۰ سانت |
| ۸۸ سانت | ۷۸ سانت |
| ۹۶ سانت | ۸۶ سانت |
| ۱۰۴ سانت | ۹۴ سانت |
دور کمرهای جدول از جدول سایز استاندارد زنانه ایرانی خلاق است، از سایز ۳۴ تا ۵۴.
کش سفت و کش شل را هم همینقدر کم کنیم؟
نه دقیقا. استاد ظریفیان میگوید عدد ۱۰ بسته به کیفیت و کشش کش است: کش سفتتر را کمی بلندتر و کش شلتر را کمی کوتاهتر ببرید.
پاملا لگت در مجله تردز برای هر نوع کش عدد جدا میدهد. کش ضخیم ورزشی که مستقیم به کمر دوخته میشود ۷٫۵ تا ۱۲٫۵ سانت کوتاهتر از کمر بریده میشود؛ همخوان با ۱۰ سانت استاد.
همان مقاله برای کش سفتی که داخل لیفه میرود و لوله نمیشود، فقط ۲٫۵ سانت کم میکند. پس با کش خیلی سفت، ۱۰ سانت ممکن است زیاد باشد؛ کش را دور کمر امتحان کنید.
کش شلوار چه پهنایی داشته باشد؟
۳ تا ۵ سانت؛ این پهنای پیشنهادی استاد ظریفیان برای شلوار راحتی است. لیفه، یعنی جای عبور کش، باید کمی از کش پهنتر باشد.
راهنمای دوخت دانشگاه ایالتی یوتا لیفه را دستکم ۳ میلیمتر پهنتر از کش میگیرد تا کش راحت از آن رد شود و نپیچد.
کش سرخود بهتر است یا کمر جدا؟
برای شلوار راحتی، کش سرخود؛ این ترجیح استاد ظریفیان است. در کش سرخود، بالای خود شلوار برمیگردد و لیفه میسازد و تکه کمر جدا لازم نیست.
- کش سرخود: یک تکه کمتر برای برش و دوخت؛ برای پارچههای نرم و شلوار خانگی.
- کمر جدا: یک نوار جدا که کش داخلش میرود؛ وقتی پارچه شلوار برای برگشتن ضخیم است یا رنگ کمر جداست.
راهنمای دانشگاه یوتا برای کش ۲٫۵ سانتی، لبه بالا را حدود ۴ سانت برمیگرداند: پهنای کش، کمی جا برای رد شدن، و لبهای که تو میرود. همینقدر را بالای الگو اضافه کنید.
کش کمر شلوار را چطور بدوزیم؟
- کش را دور کمر منهای ۱۰ سانت ببرید.
- بالای شلوار را برای لیفه برگردانید و اتو کنید؛ لیفه دستکم ۳ میلیمتر پهنتر از کش.
- لبه لیفه را بدوزید و ۴ تا ۵ سانت باز بگذارید.
- کش را با یک سنجاق قفلی از لیفه رد کنید و مراقب باشید نپیچد.
- پیش از دوختن دو سر، شلوار را بپوشید و کش را امتحان کنید.
- دو سر کش را روی هم بگذارید و چند بار رفت و برگشت بدوزید؛ بعد دهانه لیفه را ببندید.

راهنمای دانشگاه یوتا هم دو سر کش را پس از امتحان روی تن، حدود ۲٫۵ سانت روی هم میدوزد.
رایجترین اشتباهها در کش کمر کداماند؟
- یک عدد برای همه کشها: کش سفت و شل را جدا امتحان کنید.
- لیفه تنگ: کش به سختی رد میشود و میپیچد.
- دوختن دو سر پیش از امتحان: کش را اول روی تن ببندید.
نقشه مسیر دوخت شلوار راحتی چیست؟
- اندازهگیری: دور کمر، دور باسن، قد فاق نشسته و قد شلوار. برای قد فاق، فاق شلوار را ببینید.
- الگو: اضافه کش سرخود را بالای الگو بگذارید.
- برش: با جای دوخت.
- درزها: درز داخل پاچهها، بعد فاق با سهبخیه.
- کمر: لیفه و کش، با امتحان روی تن.
- دمپا: قد را علامت بزنید و بدوزید.
اگر الگوی آماده شلوار میخواهید، الگوی آماده شلوار زنانه خلاق را ببینید.
منبعها
- جوابهای استاد ملیحه ظریفیان به پرسشهای آموزشگاه خیاطی خلاق مشهد، آبان ۱۴۰۵، و جدول سایز استاندارد زنانه ایرانی خلاق.
- Pamela Leggett، «Elastic for Every Project»، Threads، شماره ۲۱۵.
- Proctor، Olsen و Biers، «Youth Elastic Waist Skirt»، ترویج دانشگاه ایالتی یوتا.
آزمون کوتاه، ۵ سوال
کش کمر شلوار را چقدر یاد گرفتید؟
به هر سوال جواب بدهید و جواب درست و نکتهاش را ببینید. نمره شما جایی ثبت نمیشود.
برای دور کمر ۸۰، کش شلوار راحتی چند سانت بریده میشود؟
- ۸۰
- ۷۰
- ۶۰
- ۹۰
دیدن جواب
جواب: ۷۰
نکته: فرمول استاد: دور کمر منهای ۱۰ سانت.
پهنای کش شلوار راحتی به گفته استاد چقدر است؟
- ۱ سانت
- ۳ تا ۵ سانت
- ۸ تا ۱۰ سانت
- ۱۵ سانت
دیدن جواب
جواب: ۳ تا ۵ سانت
نکته: لیفه کمی از کش پهنتر باشد.
لیفه دستکم چقدر از کش پهنتر باشد؟
- ۳ میلیمتر
- ۳ سانت
- هماندازه
- ۱۰ سانت
دیدن جواب
جواب: ۳ میلیمتر
نکته: این عدد از راهنمای دوخت دانشگاه یوتا است.
برای شلوار راحتی استاد کدام را ترجیح میدهد؟
- کمر جدا با زیپ
- کش سرخود
- بند بدون کش
- کمر با دکمه
دیدن جواب
جواب: کش سرخود
نکته: در کش سرخود، بالای خود شلوار لیفه میسازد.
پیش از دوختن دو سر کش چه کنید؟
- کش را اتو کنید
- کش را دور کمر امتحان کنید
- کش را خیس کنید
- کاری لازم نیست
دیدن جواب
جواب: کش را دور کمر امتحان کنید
نکته: کشها در سفتی فرق دارند و عدد ۱۰ کمی بالا و پایین میرود.